Τα αλατα και τα ιχνοστοιχεια αποτελουν το 4% του βαρους μας, δηλαδη για έναν ανδρα 70 κιλων περιπου 2,8 κιλα. Στον οργανισμο μπορουν να βρεθουν σε μεμονωμενα ή συνδυασμενα με άλλες χημικες ουσιες (βιταμινες, πρωτεινες, κτλ). Πολύ γνωστα παραδειγματα είναι ο σιδηρος, που κυριως βρισκετε συνδεδεμενος την αιμοσφαιρινη του αιματος και το ιωδιο που είναι μερος της ορμονης που παραγεται από τον θυροειδη, την θυροξινη. Συχνα όμως απαντωνται στον οργανισμο και μεμονωμενα, όπως το νατριο, το καλιο και αλλα ιοντα στο αιμα.

Οι δυο μεγαλες ομαδες

Ο οργανισμος εχει αναγκη τα αλατα σε ποσοτητες πανω από 100 mg την ημερα και είναι επτα. Τα ιχνοστοιχεια είναι αναγκαια σε ποσοτητες μεχρι 100 mg, είναι 14 και συνολικα δεν ξεπερνουν τα 15 γρ στον οργανισμο μας.

Άλατα

• Ασβεστιο

• Φωσφορος

• Νατριο

• Χλωριο

• Καλιο

• Θειο

• Μαγνησιο

Ιχνοστοιχεία

• Σιδηρος

• Φθοριο

• Ψευδαργυρος

• Σεληνιο

• Χαλκος

• Ιωδιο

• Χρωμιο

• Μαγγάνιο

• Χρωμιο

• Μολυβδος

• Αρσενικο

• Βοριο

• Νικελιο

• Πυρίτιο

Πηγες

Τα αλατα και τα ιχνοστοιχεια βρισκονται σε μεγαλη αφθονια στην φυση, αλλά τα συμπληρώματα είναι συχνά αναγκαία στις περισσοτερες περιοχες του κοσμου. Κάποιες ποσοτητες υπαρχουν στα φυτα και στις ριζες τους, αλλα και στα ζωικα προιοντα. Μικρή ποσότητα ιχνοστοιχείων περιέχεται και στο νερο που πινουμε. 

Παραδοξως, οι ελλειψεις σε αλατα είναι πολύ πιο συχνές απ’ ότι μπορουμε να φανταστούμε. Μεγαλο μερος του πληθυσμου του δυτικου κοσμου πασχει από ελλειψη σιδηρου και ασβεστιου αλλα και μαγνησιου, αν και στη φυση υπαρχουν σε αφθονια.

Υπολογίζεται ότι ακόμα και στις χώρες του δυτικού κόσμου τι 80% των ατόμων ειδικών ομάδων πληθυσμού πάσχει απο έλλειψη ιχνοστοιχείων, όπως σελήνιου!

Δείτε εδώ συνοπτική παρουσίαση των πηγών, των λειτουργιών,των ελλείψεων και της τοξικότητας τοω αλάτων και των ιχνοστοιχείων

Λειτουργια

Τα αλατα και τα ιχνοστοιχεια λαμβανουν μερος σε πολλες διεργασιες στον οργανισμο, αλλα γενικα χωριζονται σε τρεις ομαδες:

1. Δομικα Στοιχεια: όπως το ασβεστιο και ο φώσφορος στα οστα και τα δοντια

2. Λειτουργικα Στοιχεια: όπως το νατριο, το καλιο και το ασβεστιο στη συσπαση των μυων και τη λειτουργια της καρδιας και των νευρων

3. Μεταβολισμος: Λαμβανουν μερος στον αναβολισμο (ασβεστιο, χλωριο, μαγνησιο, κτλ) και των καταβολισμο (κοβαλτιο, χαλκος, σιδηρος, καλιο, κτλ) των μακρομοριων του οργανισμου επιδη εμπεριεχονται σε ορμονες και ενζυμα

Καποιες ελλειψεις μπορουν να οδηγησουν σε διαταραχες του μεταβολισμου, όπως η ελλειψη ιωδιου οδηγει σε μειωση της παραγωγης θυροξινης, που οδηγει σε μειωση του βασικου μεταβολισμου και μακροχρονια σε υποθυρεοειδισμό και αύξηση βάρους.

Βιοδιαθεσιμοτητα

Ένα προβλημα που υπαρχει για όλα τα θρεπτικα είναι η βιοδιαθεσιμοτητα. Πρακτικα αυτό σημαινει τι ποσοτητα από αυτην που καταναλωνουμε εισερχετε στον οργανισμο. Στα αλατα και τα ιχνοστοιχεια η ικανοτητα του οργανισμου να το απορροφαει μπορει να είναι πολύ μικρή. Το σπανακι, ας πουμε, είναι πολύ πλουσιο σε τοσο σε ασβεστιο, οσο και σε σιδηρο. Δυστηχως, ο οργανισμος μπορει να απορροφησει μολις το 5% από το ασβεστιο και λιγοτερο από 10% από το σιδηρο. Το ιδιο ισχυει για όλα τα θρεπτικα συστατικα και την βιοδιαθεσιμοτητα τους, αλλα στις βιταμινες, τα αλατα και τα ιχνοστοιχεια το προβλημα είναι εξαιρετικά συχνό, γι' αυτό υπάρχει η ανάγκη μίας αξιόπιστης εξέτασης ιχνοστοιχείων.

Τα μικροθρεπτικα που περιεχονται στις τροφες ζωικης προελευσης απορροφουνται καλυτερα («χρεώνοντας» μας, όμως, με τα πολύ βλαβερά κορεσμενα λιπη). Ένα άλλο προβλημα που συνανταμε με την απορροφηση των αλατων είναι οι αλληλεπιδρασεις μεταξη τους. Συχνα δημιουργουν συμπλοκα στο εντερο και μειωνεται δραματικα η απορροφηση τους. Δυστυχώς, η πρόσληψη ενός άλατος σε περισσή ποσοτητα μπορει να επηρρεασει την απορροφηση των υπολοιπων αλατων (π.χ. το ασβεστιο κανει συμπλοκα με το φωσφορο που δεν απορροφούνται και χάνονται στα κόπρανα).

Και σας να μην αρκει που τα αλατα κανουν συμπλοκα μεταξυ τους, συχνα κανουν και συμπλοκα με τις βιταμινες στις τροφες που καταναλωνουμε! Για καλη μας τυχει συμβαινει και το αναποδο, οπότε η συνυπαρξη καποιων μικροθρεπτικων στο φαγητο αυξανει την απορροφηση τους. Τα πιο γνωστα παραδειγματα είναι η βελτιστοποιηση της προσληψης σιδηρου όταν προσλαμβανεται μαζι με βιταμινη C (λεμονια στα ψητα!), και η αυξημενη προσληψη ασβεστιου όταν συνυπαρχει βιταμινη D.

Εξέταση αλάτων και ιχνοστοιχείων με βιοσυντονισμό

Η σημαντικότερη εξέλιξη στην αντιμετώπιση των ελλείψεων σε άλατα και ιχνοστοιχεία είναι η έγκαιρη διάγνωση. Γνωρίζοντας ποιες ελλείψεις υπάρχουν στον οργανισμό μπορούμε να τις φροντίσουμε επαρκώς έγκαιρα και να αποφύγουμε δυσάρεστες συνέπειες στο μέλλον και μη-αναστρέψιμες παθήσεις, όπως οστεοπόρωση και έμφραγμα του μυοκαρδίου.

(πόσο κοστίζει?)